Быйыл башил айны (январны) 17-де  Черкесск шахар немец-фашист зорчуладан азатланнганлы 76 джыл толду.

Ол 1943-чю джыл болгъан эди. Ёсюб келген тёлюле, аталарыбызгъа, аналарыбызгъа, бютеу совет халкъгъа Уллу Хорламны келтиргенлери ючюн джюрек разылыкъларын билдире, КъЧР-ни азатланнганын белгилейдиле бу кюнледе. Немчала юч джанындан бирден келиб кючлеген эдиле Черкесскени. Биринчи къауумну келгени Чапаевское эл орналгъан джанындан болгъанды. Аны ючюн ол элден башлаучандыла аллай акцияны джыл сайын да.

Эртденбла сагъат 10 тюгел да болгъунчу, элни Къарнаш къабырлары  (биринчиле болуб Черкесскени азатлау урушлагъа кирген 28 совет аскерчи асыралгъан джер) адамладан толгъан эди. Алайгъа келгенлени ичинде МВД-ны, ФСБ-ны чекчи аскер бёлегини къуллукъчулары, джаш тёлюню аскер-патриот сезимлерин ёсдюрюу бла кюрешген аралыкъны келечилери, къазауатда ёлгенлени юслеринден хапарла джыйыучу «Поиск» бёлекни (пост №1) эмда шахарны мэриясыны къуллукъчулары, политика партияланы, школланы,   РФ-ны МВД къуллугъуну Ветеранларыны советини келечилери бар эдиле. Келгенле, Къарнаш къабырланы къатында сюелиб, бир такъыйкъаны шум болуб, ёлгенлеге сый бердиле. Андан сора къабырлагъа гокка хансла салдыла.

 РФ-ны Президентини Шимал Кавказ федерал округда Толу эркинликли келечиси Александр Матовников бла тюбешиуюнде Къарачай-Черкесияны Башчысы Темрезланы Рашид анга КъЧР кеси джарашдыргъан Миллет проектлерин толтуруб башларгъа хазыр болгъанын   айтханды

Ол тюбешиуде проектлени ачха джоюмларыны юслеринден властны федерал органлары бла тыйыншлы ишле бардырылгъанын да билдиргенди.

Темрезланы Рашид, Инстаграмда кесини аккаунтунда аны юсюнден джаза,  Александр Матовниковну,  аны аппаратын, федерал округну субъектлерини башчыларын  Шимал Кавказ федерал округ къуралгъанлы 9 джыл толгъаны бла джылы алгъышлагъанын, округну къуралгъаныны аны ёсдюрюуде тыйыншлы магъанасы болгъанын да чертгенди.

Тюбешиуню заманында КъЧР-ни Башчысы республиканы андан ары ёсдюрюу джаны бла этиллик ишледе тохтаб да сёлешгенди. Ол ишлени джашауда толтуруугъа Александр Матовников тыйыншлы болушлукъ этерге айтханын да билдиргенди.

Къарачай-Черкесияда озгъан 2018-чи джыл кёб тюрлю ашхы зат этилгенди. Ала республиканы социал-экономика, маданият, спорт джашауунда уллу магъаналары болгъан ишледиле. Аланы арасында регионал, Бютеуэресей, къралла арасы даражада этилген джумушла да бардыла.

Озгъан джыл Къарачай-Черкес Республиканы Башчысы Темрезланы Рашид Шахарланы, эллени джарашдырыуну джылы этиб баямлагъаны бла башланнган эди. Аны тамалында республиканы муниципалитетлеринде, адамланы излемлерин эсге ала, хар элни иги этиуню паспортлары къуралгъан эдиле. Шахарланы, эллени джарашдырыуну джылыны эмда «Бирикген Эресейни» «Шахар таблыкъла къурау» деб миллетге болушургъа излеген иннетин джашаугъа кийире этилген ишлени ахыр эсеблери билдиргенден, КъЧР-де 140 арбаз, 83 джамагъат джыйылгъан джер, парк джарашдырылгъанды.

Аны тышында Республиканы Башчысы Темрезланы Рашидни аманаты бла кетген джыл ючюнчю сабий туугъан кёб сабийли юйдегилеге ачха болушлукъ табдырыу тохтамай баргъанды.

 Бу кюнледе Эресейни Пенсион фондуну КъЧР-де управлениесини тамадасыны орунбасары Ирина Тамбиева пенсион системада джангы тюрлениулени юслеринден журналистлеге хапар айтханды.

Ол билдиргенден, былтыр къыркъаууз (сентябрь) айны 27-де Кърал Думада сюзюлюб, пенсияны юсюнден законнга тюрлениуле къошулуб, аны 2018-чи джыл аууз-герги (октябрь) айны 3-де РФ-ны Федерация Совети къабыл этген эди. «О внесении изменений в отдельные законодательные акты Российской Федерации по вопросам назначения и выплаты пенсий» атлы 350-чи номерли федерал законну тамалында 2019-чу джылны биринчи кюнюнден башлаб ишлеб тебрегендиле.

Ирина Тамбиева айтхандан, алгъынлада пенсиягъа тиширыула 55 джылда, эркишиле да 60 джылда чыкъгъан эселе, энди ала бешишер джылны кечирек чыгъарыкъдыла. Ол закон бла бегигенди. 2019-чу джылны биринчи кюнюнден башлаб, 2028-чи джылгъа дери ол аз-аз тюрлене барлыкъды. Сёз ючюн, биринчи этапда 1959-чу джылда туугъан эркишиле бла 1964-чю джылда туугъан тиширыула ётерикдиле. Алай демеклик, 2019-чу джылда толу 60 эмда 55 джыллары толлукъ адамладыла анга кирген къауум. Ол къауумгъа быйыл джылны экинчи джарымында неда 2020-чы джылны биринчи джарымында пенсиягъа чыгъаргъа эркинлик бериледи – эркишилеге 60 джыл бла 5 айда, тиширыулагъа да 55 джыл бла 5 ай толуб.

 Озгъан джыл джергили бюджетни хайыр тюшюрген кесеги ёсгенмиди? Аны эсеблери къалайдыла? Джергили бюджетни хайыр тюшюрген кесегин ёсдюрюр ючюн, быйыл а не этилликди?

Къарачай-Черкесияны Башчысы Темрезланы Рашид бла Сюдю приставланы федерал къуллугъуну Къарачай-Черкесияда управлениесини тамадасы Орусланы Рамазанны мындан алда болгъан тюбешиулеринде ол ишлеге къаралгъанды.

Тюбешиуде Управлениени тамадасы Орусланы Рамазан КъЧР-ни Башчысы Темрезланы Рашидге билдиргеннге кёре, республиканы властлары бла кеси оноуларын кеслери этген органла, Сюдю приставланы федерал къуллугъуну Къарачай-Черкесияда управлениесини бёлеклери бла биригиб  ишлей, 2018-чи джыл джергили бюджетни хайыр тюшюрген кесегин ачхалы этиуде белгили джетишимлеге  джетгендиле. Алай бла кетген джыл сюдлени кесаматларыны юслери бла аны аллында джылда джыйылгъанындан эсе кёб ачха джыйылгъанды.

Къарачай-Черкесияны Башчысы Темрезланы Рашид, Инстаграмда аккаунтунда аны юсюнден джаза: «Адамлагъа таб болур ючюн, озгъан джыл бу къуллукъну ишине хапар бериучю сервисле да кийирилген эдиле. «Банк данных исполнительных производств», «Личный кабинет» стороны исполнительного производства», «Электронная очередь» - ма былайдыла аланы атлары.