Республиканы кюнюне эмда Черкесск шахарны 200-джыллыгъына аталагъан джарыкълыкъ ишле къыркъаууз (сентябрь) айны 7-де «Нарт» стадионда бардырылгъан уллу байрам бла тамамландыла. Ол къууанхча 10 мингден аслам адам къошулду.

Алайда Къарачай-Черкесияны джер-джеринден джыйылгъан миллет бла бирге Шимал Кавказ федерал округну регионларындан, Къыбыла Осетиядан, Абхазиядан келген къонакъла да бар эдиле.
Къонакъла бары, эки ёмюрню башын кёрген Черкесскеге алгъыш этиб, шахаргъа ёсюм, адамларына игиликле теджей эдиле.
Джыйылгъанланы алларында РФ-ны Президенти Владимир Путинни Черкесск шахарны 200-джыллыгъына этген алгъышын Миллет Башчыбызны Шимал Кавказ федерал округда Толу эркинликли келечиси Юрий Чайка окъуду.
«Багъалы адамларым! Къарачай-Черкесияны ара шахарыны 200-джыллыгъы бла барынгы да алгъышлайма!
Къобанны джагъаларында орналгъан шахар Эресейни къраллыгъын бегитирге да, Шимал Кавказгъа ёсюм алдырыргъа да иги джарагъанды. Сизни джердешлеригиз Ата джуртубузну махтаулу ишлерине уллу юлюш къошхандыла.
Бюгюннгю Черкесск да, кесини энчи шартларын сакълай, ёсюмню джолунда алгъа тири барады. Анда производство бла кюрешген уллу компанияла, заманны излемине келишген саулукъ сакълау, билим бериу, спорт, маданият учреждениеле ишлейдиле. Шахарны улоу бла туризм инфраструктуралары да кюнден кюннге джараша барадыла.

Черкесскени баш байлыгъы уа адамларыдыла. Аланы чомартлыкълары, урунургъа сюйгенлери, ашхы адетлени сакълагъанлары, тенглик джюрюте билгенлери, ашхы къонакъбайла, иги хоншула болуб, келишиулю джашагъанлары юлгюге айтылгъанлай турады.
Мындан ары да ашхы башламчылыкъларыгъыз, ишлеригиз бла Черкесск шахаргъа да, бютеу Эресейге да ёсюм алдырлыгъыгъызгъа ышанама. Хар биринге да уллу джетишимле теджейме!» – деб джазылгъан эди Президентни алгъышлауунда.
Къарачай-Черкесияны Башчысына да, джамагъатына да аллай алгъышлаула РФ-ны Правительствосуну Председатели Михаил Мишустин, РФ-ны Федерал Джыйылыууну Федерация Советини Председатели Валентина Матвиенко, РФ-ны Кърал Думасыны Федерал Джыйылыууну Председатели Вячеслав Володин да ашыргъанлары айтылды.
Бютеу джамагъат эжиу эте, «Россия - Родина моя» деген джыр джырлана, сахнагъа къарнаш республикаладан келген хурметли къонакъла чакъырылдыла.
Республиканы кюню эмда Черкесск шахарны 200-джыллыгъы бла джыйылгъан джамагъатны Къыбыла Осетияны Президенти Алан Гаглоев алгъышлады.
«Черкесск бла Цхинвалны арасында Кавказ таула бла 400 километр чакълы бир джол болса да, къарнаш республиканы джарыкъ байрамына сюйюб къошулгъанбыз.
Багъалы тенгле, Къарачай-Черкесияны миллетле арасы келишиулюкню белгиси болгъан ара шахарыны 200-джыллыгъы бла хакъ джюрекден алгъышалйма.
Бюгюннгю кюн, ол орузламада бир кюн болуб къалмай, эки ёмюрню ичинде шахар, къыйын сынауладан сыйы бла ётюб, ёсюм алгъанын кёргюзген белги болуб, тарихге тюше турады.
Черкесск къуру административ аралыкъ тюлдю, ол Къарачай-Черкесияны джюрегиди, керти шохлукъ джюрютюрге излеген кёб миллетли джамагъатыны, бай маданиятыны кюзгюсюдю», – деди ол.
Алан Гаглоев Владимир Путинни башчылыгъы бла Эресей, миллет проектлени, федерал программаланы толтурургъа, инфраструктураны игилендирирге болушлукъ этиу дегенча, Шимал Кавказны регионларын айнытыргъа джараулу ишлеге тыйыншлы эс бёлгенин да чертди.
Къууанчда Абхазияны Президенти Гумба Бадраны алгъышлауун ол республиканы Вице-президенти Беслан Бигвава окъуду.
«Черкесск бай тарихи, аламат маданияты, ашхы адетлери болгъан шахарды. Мында Ата джуртха кертиликге, къонакъбайлыкъгъа уллу магъана берген, урунургъа сюйген адамла джашайдыла.
Абхазия бла Къарачай-Черкес Республиканы арасында джууукълукъну, шохлукъну биз бек багъалатабыз. Къарачай-Черкесияда бизни къарнашларыбыз джашайдыла. Биз ала бла къысха байламлылыкъ джюрютебиз. Бурундан да бир-бирибизге билек бола, бир-бирибизни сыйлай джашайбыз», – деб джазылгъан эди Абхазияны Президентини алгъышлауунда.
Энчи шартларын, маданият байлыгъын сакълай, Черкесск мындан ары да айный барлыгъына ышаннганын чертген эди Гумба Бадра.
Аланы алгъышлауларына къошула, Адыгеяны Башчысы Мурат Кумпилов да Къарачай-Черкесия бла ашхы хоншулукъ джюрютгенин айтды.
«Къарачай-Черкесияда бек магъаналы ишле бардырылгъанларын кёрюб турабыз. Республика да, Черкесск шахар да ёсюм алгъанларына къууанабыз. 200 джыл ол бек уллу кёргюзюмдю. Черкесск 200-джыллыгъына былай джарыкъ тюбер ючюн, Къарачай-Черкесияда бек кёб адам ишлегенди. Бу аланы барыны да байрамларыды. Уллу джетишимле, чууакъ кёкню тюбюнде рахат джашау теджейме бу къарнаш республикагъа!» – деди Мурат Кумпилов.
Ингуш Республиканы Башчысы Махмуд-Али Калиматов: «Бюгюн уллу къууанчды. Бютеу Къарачай-Черкесияда джашагъан миллетлени байрамыды.
Кавказда джашагъанла бир-бирибизге, къарнашым деб, сёлешиученбиз. Ол тюздю. Биз къарнаш миллетлебиз. Бизни джуртубуз бирди – Эресейди – аны ючюн, Камчаткадан Калининградха дери джашагъанла бла да къарнашлабыз десем, сиз да разы болурсуз деб, келеди кёлюме», – деди.
Ол джылы сёзлеге Къабарты-Малкъар Республиканы Башчысы Казбек Коков да къошулду.
«Джарыкъ байрамларыгъыз бла – Республиканы кюню эмда Черкесск шахарны 200-джыллыгъы бла – хакъ джюрекден алгъышлайма. Эресей къралыбызгъа, Шимал Кавказгъа Черкесск шахарны магъанасыны юсюнден РФ-ны Президенти алгъышлауунда джазгъанды. Биз а, Къарачай-Черкесия, Черкесск да къошулуб, социал джумушлагъа тыйыншлысыча къаралгъан, ёсюмню джолу бла баргъан джер болгъанын чертерге боллукъбуз. Бу бары да Къарачай-Черкесияны онглу Башчысы бла келишиулю, урунургъа сюйген джамагъаты болгъанын кёргюзеди. Биз къарнаш республиканы ёсюмюне керти кёлюбюз бла къууанабыз. Мындан ары да Къарачай-Черкесияны джетишимлери къатлансынла!» – деди Казбек Коков.
Ставрополь крайны губернатору Владимир Владимиров да, тамырыбыз бир болгъан къарнаш, хоншу регионну адамлары бизни бек сюйгенлерин, мында кёб солугъанларын, бизни республиканы джетишимлери бла ёхтемленнгенлерин чертди.
«Президентибиз Владимир Путин, джылы алгъышлаб, Къарачай-Черкесияны Башчысы Темрезланы Рашидни ишин бюсюрегенин, республиканы джамагъатын багъалатханын кёргюздю.
Сау болсун, Черкесск шахарны быллай ариу, джылы, келишиулю болуруна юлюш къошхан хар бир адам да. Бу берекет кёб тёлюлени къыйынларыды», – деди Владимир Владимиров.
Он мингден артыкъ адамны аллында Дагъыстан Республиканы Башчысы Сергей Меликовну алгъышлауун Дагъыстанны Халкъ Джыйылыууну Председатели Заур Аскендеров окъуду.
«Къарачай-Черкесия бурундан бери да таурухлу табигъаты, тарих-маданият байлыгъы, къонакъбайлыгъы бла юлгюге айтылгъанлай турады.
Тёлюле бла мында джашагъан адамла джуртларын байындырыргъа, анга ёсюм алдырыргъа, ашхы адетлерин сакъларгъа кюрешиб, республиканы атын махтау бла айтдыргъанлай турадыла. Алай бла, айный баргъан регион Эресейни кючюн-къадарын бегитиуге тыйыншлы юлюш къошады», – деб джазгъан эди Сергей Меликов да.
Аллай джылы алгъышлау телеграмма Терк Башы Тегейни Башчысы Сергей Меняйло да ийген эди. Аны алгъышлауун джыйылгъан джамагъатха Терк Башы Тегейни Парламентини Председатели Таймураз Тускаев окъуду.
«Черкесск шахар къуралгъаны бла бирге Къарачай-Черкесияны халкъларыны джашаулары да иги джанына тюрленнгенди. Республиканы джамагъаты къадалыб уруннганыны себебинден, социал санагъат уллу ёсюм алгъанды, экономика уруб алгъа чыкъгъанды. Бюгюнлюкде да ол ашхы сынамны тамалында регионну джамагъаты алгъа таукел барады, миллет проектлени джетишимли толтура, таблыкъла къурай, регион уллу ёсюм алады», – деб джазылгъан эди Сергей Меняйлону алгъышлауунда.
Эресейни Джигити, Чечен Республиканы Башчысы Рамзан Кадыровну алгъышлауун да ЧР-ни Парламентини Председатели Шаид Жамалдаев окъуду.
«1825-чи джыл Баталпашинск стансе болуб къуралгъан Черкесск шахар узакъ, ауур джолну ётюб, регионну аралыгъы болгъанды. Ол граждан къазауат, Ата джурт къазауатны кёзюуюнде оккупация дегенча кёб сынаудан ётгенди. Ала бары да адамланы эслеринде терен ыз къойгъандыла, не къыйын болумда да эс ташламазгъа, джигит болургъа юретгендиле.
Бюгюнлюкде Черкесск, халкъларыны маданият байлыкъларын да сакълай, заман бла тенг ёсюмню джолунда атлай барады. Мында тюрлю-тюрлю миллетлени, динлени келечилери келишиулю джашагъанлары шохлукъгъа уллу магъана берилгенин кёргюзедиле», – деб джазгъан эди Рамзан Кадыров.
Ала сёзлерин бошаргъа, Къарачай-Черкесияны Башчысы Темрезланы Рашид хоншу къралладан, регионладан байрамыбызгъа келиб бизни алгъышлагъанлагъа разылыгъын билдирди.
Темрез улу: «Черкесск шахарны 200-джыллыгъы Эресейни Президенти Владимир Путинни Указы бла белгиленнгенди. Ол бизни барыбызгъа да уллу сыйды, аны бла бирге республиканы ара шахарыны бюгюн кюнюне да, келир заманына да уллу джууаблылыкъды.
Эки ёмюрню узагъына Черкесск уллу джолну къоратханды: орта станседен, джашнай тургъан ара шахар болгъанды.
Черкесск шахарны тарихинде къууанч, бушуу кюнле, урунууда, урушда да уллу хорламла эмда джетишимле бардыла. Уллу Ата джурт къазауатны кёзюуюнде шахарны фашистледен тазалагъан джигитлерибиз бла да, бюгюнлюкде СВО-да къралыбызны политикасын джакълай тургъан джигитлерибиз бла да ёхтемленебиз.
Аны ючюндю, Ата джуртну къоруулаучуну джылы деб баямланнган, Уллу Хорламны 80-джыллыгъы белгиленнген джыл Черкесск шахарны байрамы Уллу Хорламны белгиси бла ётгени да. Ол Ата джуртха кертиликни, сюймекликни, бизни кючюбюзню-къадарыбызны кёргюзеди.
Бюгюнлюкде Къарачай-Черкесия алгъа тири барады. РФ-ны Президенти Владимир Путинни, федерал властны органларыны болушлукълары бла промышленностха энергетикагъа, эл мюлкге уллу ёсюм алдырлыкъ проектлени толтурабыз, заманны излемине келишген саулукъ сакълау, билим бериу, маданият учреждениеле ишлейбиз. Алай бла, кюнден кюннге республикада джашау игиден иги бола баргъанын барыбыз да кёребиз.
Баш байлыгъыбыз а, сёзсюз да, адамларыбыздыла. Бизни республикада 80-дан аслам миллетни келечиси джашайды, Черкесск да миллетле арасы келишиулюкню аралыгъы болуб турады.
Бизни бирикдирген а, туугъан джуртубузну махтауун, джетишимлерин сакълау эмда ёсдюрюудю.
Республиканы кюню эмда Черкесск шахарны 200-джыллыгъы бизни къонакъ сюйген джерибизни багъалатханланы, мында туугъанланы, бери келиб, джашаргъа къалыб кетгенлени барына да байрамды.
Бу джашауубузну тамалын салгъан ата-бабаларыбызгъа сый беребиз. Хар кюн сайын ишин тыйыншлы баджарыб, республиканы ёсюмюне бюгюнлюкде юлюш къошханлагъа да разылыгъыбызны билдиребиз.
Черкесск шахарны бу байрамы мамырлыкъгъа, шохлукъгъа, уллу хорламлагъа тамал салсын», – деди.
Байрамны кёзюуюнде СВО-да болгъан джигитлеге да уллу сый берилди. Бютеу джамагъат бирден алагъа разылыкъ билдирди.
Аны бла, сахнаны артистле кючледиле. Дима Билан, Александр Олешко, Юлиана Караулова, Игнат Изотов, Александр Еловских дагъыда башхала байрамгъа джыйылгъанлагъа аламат концерт кёргюздюле.

Байрамкъулланы Зульфия.

 
{jcomments}