(романдан юзюк)

«Диссидент» зоотехник

1975-чи джылны алтотур (март) айында мен Первомайскеде эл мюлк техникумну ветеринар бёлюмюн бошаб чыгъыб, Къасайланы Осман атлы совхозну 2-чи бёлюмюнде ветфельдшер болуб ишлеб башлагъан эдим.

Арттотур (апрель) айда, «Индиш Башында къышлыкълада къойланы гыбыла къырыб барадыла» деген бир къайгъылы хапар келди. «Гыбыла бёрюлеми болгъандыла, къойланы къалай къырлыкъдыла?» деген соруу башымы сагъышха киргизди.

Учкуландан Индиш Башына машокла бла джарма алыб барлыкъ бир джюк мешна табылды да, мешнаны кюбюрюне дарман-дарыларымы да сала, кесим да ары миндим.

БУРДУХ
Чалманны къыйырын бегитир ючюн, чыбыкъдан буруб эшилген тогъай. Хастан эшиклени да аллай бурдухла бла саладыла. Безгини орнуна джюрюген амал. Чырайлы, субай къызгъа: «Бурдух чыбыкълай, ийиле», дейдиле. Бурдух этерге чыбыкъны сыйыртхычын узун ингичгесин излейдиле.

Живая сила творчества

 Бабушка... не торопясь расстегнула все крючки на платье от подбородка к поясу, обнажила давно иссохшую грудь, затем, также не торопясь, застегнула, сняла с белой как снег, головы шаль:
- Молоком из этой груди, вошедшей в тебя с кровью моего сына, прошу: не позорь вот эти седины... Аллах да вразумит заблудших... Пойми меня хорошо.

 ГАППАР
Джара игиге айланыб башласа, аны юсю сотургъа тартыб, къотур болады. Гаппар аллай джараны баш къабугъуду.
Адам юсюн джуумай кёб турса, кири тер къатыш къата, гаппар болады.
Къой, заманында къыркъылмай, джюню юйюгюб, джабагъыгъа айлана, къатса, анга да гаппар къатханды дейдиле.

КЫДЫШКИ-СУУ, река, прав. прит. р. Ч.-Балк. в её верх.; суу «вода».
КУЭК-СУУ, река, прит. р. Б. Лабы; кёк «голубая», «синяя»; суу «вода» (Байрамкулов A.M., 1988).
КЫКЫН-ТУРУУЧУ-БАШЫ, местн. в Балкарии; туруучу «находившийся»; баш «верховье»; Кыкын – и. собств.

БОЮНСХА
Ёгюзлени арбагъа джегер ючюн аланы боюнларына салыныучу керек. «Эр бла къатын боюнсха бла чомача кибикдиле».
«Боюнсхадан ычхыннган ууаныклай…».
Боюнсха экинчи магъанасында адамны бойнундан тюшмеген, кетмеген ауурлукъну белгисиди. Зулму чегиу.
«Зулму боюнсха – бойнунда,
Ёксюз къагъанакъ – къойнунда.

КЪАБЫР-КЪУЛАКЪ /КАБЫР-КУЛАК/, балки: 1) на прав. бер. р. Подкумок у села Терезе; 2) в селе Элкъуш; 3) прав. прит. р. Кубани в 11 км к югу от гор. Карачаевска; къабыр «кладбище»; къулакъ «балка».

Абреклик – уклонение от правосудия.
Агъач ат – носилки для переноски покойников на кладбище «деревянная лошадь».
Адеж – лошадь на поводу; исходные формы атдаш, – «шагать в след, сбиваться, двойня, тёзка, напарник».
Атауул – предводитель дружины.

КУБАДАЛГНИ, гора на лев. бер. р. Къылыкъ-суу, на лев. бер. р. Ч.-Балк.; къобу «сухое русло».
КУБАЛАНЫ-ТИЙРЕ, квартал в ауле Учкулан; Кубалары – фам.; тийре «жил. квартал».
КУБА-САНТЫ-БАШЫ, верш. в междр. Ирика и Муткалы (выс. 3630 м) «вершина глуповатого Кубы».
КУБА-СУУ, приток реки Уруп.