Къарачай-Черкесияда «Архыз» курортну тау лыжа джоллары спорт эришиуле бардырырча болгъанлары тинтилиб, ачыкъланыб, спорт аралыкъланы Бютеуэресей реестрине кийирилгендиле. 

Аллай бегимни Эресей Федерацияны Спорт министерствосу этгенди.

«Курортну география, табигъат эмда инфраструктура ашхылыкълары арт джыллада кёб спортчуну эсин бёледи. Бир джылны ичинде курортну площадкасы  окъуу-юретиу джанындан тюрлю-тюрлю спорт эришиуле, юрениу джыйылыула бардырыргъа спортчуланы сюйген джерлери болуб бошагъанды», - деб хапар айтханды «Шимал Кавказны курортлары» деген акционер бирлешликни баш директору Хасан Тимижев.

Джатдоланы Мудалиф алты джыл толгъан къызчыгъы Диананы Ючкекенде сабий-джаш тёлю спорт школгъа алыб келгенинде, каратэге юретген Гасанов Зульфикар, назик битген сабийни къатына келиб, башчыгъын сылай:

- Сен каратэни бекми сюесе? Не ючюн сюесе? - деб соргъанында, Диана, сагъыш эте турмай:

- Каратэ эркишиликни спортуду. Ала тюзлюк ючюн кюрешген, онгсузну джакълагъан спортчуладыла. Онглудан онгсузну джакълар ючюн, каратэчи таукел, кючлю, аякълары, къоллары бла да тюйюше билирге керекди, - деди. - Мен киши бла тюйюшюрюк тюлме. Онглу онгсузгъа артыкълыкъ эте башласа, артха турлукъ тюлме, онгсузну джакъларыкъма.

Кёб болмай Москвада «Сокольники» деген конгресс-кёрмюч аралыкъда «Эквирос - 2018» деб халкъла арасы уллу кёрмюч болгъанды.

Ол кёрмючде атланы не джаны бла да онглулукъларын ачыкълагъандыла. Бу уллу эришиуде «абсолютный чемпион» деген атха къарачай къанлы, Буракъ атлы аджир, ие болуб, кубокну алгъанды.

 Къарачай-Черкесияны спортчулары-каратистлери Волгоградда бардырылгъан эришиуледе эки алтын эмда кюмюш медалгъа ие болгъандыла.

Бу эришиуле Къыбыла эмда Шимал Кавказ федерал округлада эм кючлюлени сайлаугъа аталгъандыла – киокусинкайдан джашла бла къызланы, кумитэ бла катадан эркишиле бла тиширыуланы араларында.

Кеслерини къарыуларын-кючлерин сынаргъа бери къралны къыбыла джанында орналгъан регионладан 250 спортчу келгенди.

- Бу эришиуледе Эресейни биринчилигине эм кючлю спортчуланы сайлау баргъаны себебли, анга кеслерине базгъанла къошулгъандыла. Къарачай-Черкесияны келечилери кёб спортчуну ичинде атларын сый бла айтдыргъандыла, - дегенди Черкесскени мэриясыны физкультура, спорт эмда джаш тёлю политика управлениесини тамадасыны орунбасары Елена Мурадова.

Джаш адамланы араларында Багъатырланы Расул, кеси тенглилени хорлаб, биринчи орунну алгъанды. Салпагъарланы Расул ол къауумну ичинде кюмюш медалгъа ие болгъанды.

КъЧР-де Росгвардияны управлениесини ОМОН къуллукъчусу Малсюйгенланы Рамазан, дзюдодан, «бел тутушдан» эмда самбодан Эресейни спортуну устасыды. Дзюдо тутушдан «Гран-при Тунис 2018» деген халкъла арасы турнирде кюмюш медалны алгъанды.

Аууз-герги (октябрь) айны 12-де уа, дзюдодан Эресейни чемпионатында экинчи оруннга чыкъгъанды. Аны экинчи кюнюнде Ставрополгъа келиб, Универсиаданы отуну эстафетасын бардырыугъа къошулгъан эди. Ставрополчу спортчула бла бирге кесини къарыуун сынагъанды. Ол Ставрополь шахарны Ленин атлы орамы бла 200 метрни къолунда факели бла чабханлай баргъанды. «Аллай уллу ишде Росгвардияны атындан оюнлагъа къошулуу меннге уллу сыйды, - дейди Рамазан хапар айта, - бир кере быллай эстафетагъа къошулгъан да этген эдим. Ол заманда мен Сочиде Къышхы Олимпиаданы отун элтген эдим.

  2000-чи джыл Сидней шахарда баргъан Олимпиада оюнлада кюмюш медалгъа ие болгъан Байрамукъланы Ильясны джашы Ислам бусагъатда тутушханын къойгъанды.
 Ол Къазах Республиканы Парламентини депутатыды. Ата-анасы туугъан джерни – Кавказны - унутмайды. Къарачайда джууукъларындан, шохларындан хапарлы болгъанлай турады. Ислам бизни республикада къонакъда болгъан заманда «Къарачайны» корреспонденти Къобанланы Махмут анга тюбеб талай соруу берген эди. Бюгюн ол ушакъны газетде басмалайбыз.
 - Ислам, къайда туугъанса, эркин тутуш бла къачан кюрешиб башлагъан эдинг?
- Мен 1971-чи джыл Къазах ССР-ни Джамбул областыны Луговское элинде туугъанма. Сабий джылларымда, хоншу джашчыкъла бла бирге ийнеклерибизни кютген заманымда, кенг талада тюрлю-тюрлю оюнланы ойнагъан бла къалмай, тутушхан да этиучен эдик. Тутушха асыры къызгъандан, кесибизни джыкъдырмазгъа излеб, тюрлю-тюрлю хыйлалыкълагъа барыб, ахыры тюйюш бла бошала эди. Арадан бир кесек заман озса, тюйюш-зат болмагъанча, джарашыб къала эдик.

Кюн сайын эки къолунг бла турникни аркъауундан (перекладина) тутуб, бир такъыйкъаны созулуб турсанг сыртынг тюзелликди эмда сыртынгы башха джунчутхан затлары (защемлениелери) бар эселе кетерикдиле.  

«Шимал Кавказны курортлары» деген акционер бирлешлик ачыкълагъаннга кёре, «Архыз», «Эльбрус», «Ведучи» курортланы майданларында уллу магъанасы болгъан спорт комплекс ачаргъа мадар барды. Ол спортчуланы тюрлю-тюрлю спортдан эришиулеге хазырларгъа болушлукъ этерикди. Бюгюнлюкде ол тукъум ишни къалай этиллигин хар не джаны бла Эресей Федерацияны Спортуну министерствосу толу тинтиб, къарай турады.

Мындан алда Ульяновск шахарда «Россия – спортивная держава» атлы Халкъла арасы 7-чи форум бардырылгъан эди да, анда «АРХЫЗДА» 
башында сагъынылгъан комплексни юсюнден «КСК» АО-ну баш директору Тимижев Хасан «Здоровый спорт – здоровый бизнес» атлы пленар джыйылыуда толу хапар айтханды.

 Джаш тёлюню саулукълу, ариу халили этиб ёсдюрюуде спортну уллу магъанасы болгъаны кёбден бери белгилиди.
 Алай а, бизни республикада бу арт джыллагъа дери, ол иш тыйыншлы дараджада этилмегенди. Эндиледе спорт комплексле, стадионла ишлениб, школлада да залланы джарашдырыб башлагъанлы, сабийле орамда кимге тюбедиле, не болдула деб, уллула алгъынча къайгъы этиб тургъан аз болгъанды, джаш тёлюге да бош заманын хайырлы ашырырча, чыныгъырча, тюрлю-тюрлю эришиулеге къошулурча таблыкъ барды. Бу айтылгъаннга Уруп районда баджарылгъан ишле да шагъатдыла. Ала Преградна станседе спорт аралыкъны тамалында этиледиле. Аны тамадасы Сергей Владимирович Исупов бла ушагъыбызны сизге теджейбиз. 

- Биз айланнган, джюрюген джерлерибизде былай ариу ишленнген, таб джарашхан спорт аралыкъны кёрмегенбиз. Кесине да 800-ден артыкъ сабий джюрюгенин билебиз. Аллай мекямны тутхан, аллай бир адамны юйюрсюндюрген къыйын ишди. Аны тындырыр ючюн окъуу да, билим да, усталыкъ да керекди. Алайды да, эм алгъа кесинги юсюнгден къысха хапар айтсанг эди.