Озгъан джыл Къарачай-Черкесияда бек магъаналы конференцияла, олимпиадала, спорт эришиуле, форумла болгъандыла. Алагъа джаш тёлю тири къошулгъанды. Ол ишлени биринде Ёзденланы Наурусну къызы Альбина атын айтдыргъанды. Ол «Инновационный центр для людей с ограниченными возможностями здоровья» деген проектин Лондонда, Эресей-Британия форумда джакълагъанды.

- Проектни баш магъанасы илму бла техниканы ахыр джетишимлерин саулукъларында къыяулары болгъанлагъа теджеудю. Британиядан эксперт Чарльз Хендри мени оюмуму джакълаб, аны джашауда бардырыргъа кереклисин айтды. Узаймай ол иш башланыр деб ышанама. Бу муратыбыз толса, тышына-затха барыб къыйналмай, адамла джашагъан джерлеринде огъуна терен билимлери болгъан усталадан болушлукъ табыб турлукъдула, - дейди Альбина.

 - Сеннге тансыкъ болуб келмейме, кирир джерим болмай келеме, - деди “Къарачай” газетни редакторуну заместители Хубийланы Абу-Хасан, кабинетими эшигинден атлай. - Къаламынгы да ары ат да, башынгы бир кёлтюр, - дей, туурамда шиндикге олтуруб, кёзюме мыдах къарады.

Газетни джууаблы секретары, редакцияда эм кёб ишлеген юч-тёрт адамны бири Джанибекланы Османны джашы Билял ауушханлы (2001-чи джыл башил айны 14-сю) эки кюн бола эди. Секретариат къайсы редакцияны да штабына саналады. Анда газетни бетлерини оноуу да этиледи, башха ишле да кёбдюле. Ол себебден материаллары бла байламлы иши болмагъаннга ары кирирге да джарамайды. Биз а, не аз да бошлукъ болса, алайгъа чаба эдик. Аны ишине заран болгъаныбызны ангылай эдик, бир-бирибизни къыстагъан кёзюулерибиз да бола эдиле, алай а кесибизни тыялмай эдик. Къалай да болсун ары тартыб тургъан бир зат бар эди. Ол зат Билял кеси болгъанын андан айырылгъандан сора билдик. Джарыкъ, сюйюмлю, чамны-накъырданы ангылагъан адам эди. Нени юсюнден да аны бла сёлеширге бола эди. Уллуну, гитчени да кесине илешдире биле эди. Джаза-джаза башыбыз къатышхан кёзюуледе, штабха кириб, бир кесек олтурсакъ, арыгъаныбыз кетиб къайта эдик кабинетлерибизге. Ол арабыздан кетгенинде, бек ачыгъаныбызны тышында да, Басманы юйюню ючюнчю этажын (редакция андады) къалын тубан басханча болуб къалды. Мен Абу-Хасанны ангыладым: бу затланы тышында да бизни кесине туура Билялча илешдирген адам джокъча эди, ол кабинетгеча сюйюб кирир джерибиз да джокъ эди.

«Ана тилде тёрт джыйырма

Аты болгъан Минги Тауум,

Сен от къусма, сен эриме,

Табаламаз кибик джауум».

 

 Ёзденланы  джырчы Адилни

«Мен  Къарачайма» джырындан  юзюк.

       

Не айтадыла, не къоядыла Минги Тауну юсюнден…

«Джерни юсюн суу басыб тургъан заманлада Уллу Аллахны буйругъу бла сууну тюбюнден биринчи  Минги Тау къарагъанды…» – деучендиле акъсакъал ахлуларыбыз. Анга шагъатха XIX-чу ёмюрде джашагъан акъылман назмучубуз, джырчыбыз Байрамукъланы Дебону джашы Кючюк халкъны ауузунда джюрюген таурухну тамалында джазгъан «Айсурат бла Бийнёгер» поэмасындан талай тизгинни келтирейик:

                                1.

Бек  эртдеден, кёб  эртдеден да эртде

Суу бютеулей бийлеб тургъан бу джерде

Бир такъыйкъа заманнга да бюкмей бел,

Минг джылланы тюйюшдюле от, суу, джел.

 Зеленчук районда ич ишлени бёлюмюнде ветеранланы советини эмда джамагъат советни председатели, ич ишлени отставкадагъы майору Батчаланы Мухат бла ветеранланы советини председателини биринчи орунбасары Наталья Коробкина  Биджиланы Марияны, Иванны къызын, 91 джыл толгъаны бла таза джюрекден алгъышлагъандыла.

Мария Ивановна Эресей Федерацияны Джигити Биджиланы Локъманны джашы Солтан-Хамидни тул бийчесиди.

Капитан Биджиланы Солтан-Хамид Уллу Ата джурт къазауатны кёзюуюнде  лётчик болгъанды. Ата джуртун джаудан тазалауда уллу джигитлик, ётгюрлюк да танытыб, «Совет Союзну Джигити» атха теджелгенди. Кёчгюнчю халкъны келечиси болгъаны амалтын, анга ол ат берилмей къалгъанды.

 Мен хапарын айтыргъа излеген адам ызындан келгенлеге юлгю болурча джашагъанды. Джолунда тюбеген къыйын сынауладан бет джарыкълы ётгенди.

Бу адамны мен бек иги таный эдим. Алайды да, Салпагъарланы Джашарбекни джашы Исмаил 1918-чи джыл Уллу Къарачайны Учкулан элинде туугъанды. Атасы Джашарбек бла анасы Чотчаланы Забитханны тогъуз сабийлери болгъанды – беш къызлары бла тёрт джашлары.

Учкуланда джети классны тауусхандан сора, 1936-чы джыл Исмаил урунуу джолун башлайды. Атасы бла бирге мал фермада ишлейди. 1939-чу джыл аны Къызыл Аскерде къуллукъ этерге чакъырадыла.

Аскер борчун тындырыб, элине къайтыб, джууукъдан-тенгден тюгел тансыкъ алыб да бошагъынчы, Уллу Ата джурт къазауат башланады. Урушну ал кюнлеринде огъуна таулу улан джуртун къорууларгъа атланады. Аскерде связист болуб къуллукъ этгени амалтын, аны проводной связны взводуну командирине болушлукъчу этедиле.