Чам хапарла

* * *
Профосмотрну ётген заманды. Эки устаз ушакъ эте барадыла.
– Алан, Хопай, мен ангыламагъан бир зат барды: хар джыл сайын къадар ачханы да джойдуруб, бу профосмотр дегенни ётмей боллукъ тюлдю деб къадаладыла тамадаларыбыз. Не уа невролог бла психиатрны биз нек ётерге керекбиз? Ол бизни кесибизни саулугъубузну юсюнден хапар билирге керек болгъанын ангылайма. Алагъа уа ол неге керекди?
– Алан, Томпур, къалай ангылаялмайса сен аны – ала бизничаланы башларында бир къыяулары болуб ишлей болурламы ол бурху айлыкъчыкъны алыр ючюн анча джылны, деб аны билирге излей болурла.

* * *
Паркны ичинде эки тенг тиширыу ушакъ эте барадыла.
– Аламат, айыб этме соргъаныма. Ауурлугъунг иги танг болгъанча кёрюнеди. Аны бир тюшюрюр мадар этмей нек тураса. Бусагъатда санларынга къыяу келтирмегенлей аурлугъунгу дженгил огъуна тюшюрген тюрлю-тюрлю технологияла кёб болгъанларын кесинг биле болурса?
– Билеме, Чырайхан, алай а, этерик тюлме бир зат да.
– Нек сора?
– Алгъаракълада ма былайда ингир бола ишден келе тургъанлайыма бир уллу джел башланды, бир-бир тереклени сындырды, бутакъларын ууатды, халек этди, талай юйню башын алыб атды, меннге уа къарыу эталмады. Ма, ол кюнден бери, Аллахха шукур этгенлей турама мени ауурлугъум 100 килограммдан аслам болгъанына.
* * *
Домалай бла юй бийчеси Мурмурхан пенсиягъа чыкъгъандыла. Ала сабийлерин ёсдюрюб, билим бериб, юйдегили этиб къутулгъандыла. Энди тынчлыкълы джашар заман болду дегенликге, Мурмурхан баш иесине тынчлыкъ бермейди.
– Сен ол бурху песиячыкъны алыб сыртынгдан джатыб тургъанлыкъгъа, туудукъланы аякъ юсюне салыргъа керекбиз. Элни эркишилерича не мал тутуб аны этин сатмайса, не бир бизнесчик ачмайса, – деб баш иесини башын «кемириб» турады.
Домалай талай джылны заводда инженер-технолог болуб ишлеб, пенсиягъа алай чыкъгъанды. Аны пенсиясы азчыкъ болмагъанлыкъгъа, хоншулары-аферистленикиледен азды. Пенсияны капегине дери келтириб, хар ай сайын юй бийчесини къолуна береди.
Домалай юйде этиллик не джумушдан да артха турмайды. Аны къолу устады. Ол сантехник, электрик, сварщик, столяр, плотник, медсестра этерик ишлени кеси толусу бла тындырады. Алай а, эртде киши айтханлай, «алтын гапына этсе да» юй бийчесини мурулдагъан ауузун тыялмайды.
Излей барса, адам бир мадар табмай къалмайды. Домалай да табды мадар. Ол тебреди хар этген ишин къагъытха джазыб, къатына да бюгюн джюрюген тарифлени салыб, айны аягъына дери кюрешди. Этген ишлерини багъасы пенсиясындан эсе уллуракъ огъуна болду.
Бу айда Мурмурханны къолуна пенсия тюшмей къалды. Ол Домалайгъа:
– Пенсиянгы не затха къабханса, таб бери ачханы дже- нгил, – деб, юсюне учду.
– Ма мыннга джойгъанма ачханы, – деб Домалай, хазырлаб тургъан къагъытын тиширыуну аллына силдеди…
Ол кюнден сора арада «сен джукъгъа джарамайса» деген сёз тохдады.

* * *
Базарда экеулен сатыу- алыу этедиле.
– Алан, мандаринлеринге не дейсе?
– 300 сом дейме.
– Да, мен былайдан узакъ болмай супермаркетде 150 сомгъа алыб келеме.
– Да, мен да ол супермаркетден аланы 150 сомгъа алама.

* * *
– Томалай, роботла кёбден кёб болуб баргъанлары мени бек сагъышлы этдиреди. Не ючюн десенг, кёб адамла ишсиз къалыргъа боллукъдула.
– Тенгим, къыйнама джюрегинги, роботла тындыргъан чийсил ишлени тюзетирге да ишни иги билген талай адам керек боллукъду.

* * *
Бийнёгер джазгъан китабын басмадан чыгъарыргъа излеб, редакторгъа кюн сайын ишге джюрюгенча джюрюй, тамам безиб бошагъанды. Кюнлени биринде басымы тауусулуб, редакторгъа:
– Джаммот, шо джашырма да тюзюн бир айт, мени китабым чыгъарыкъмыды огъесе чыгъарыкъ тюлмюдю? – деб сорду.
Редактор кёб сагъыш да этмегенлей, быллай джуаб берди:
– Шохум, сени китабынг не чыгъар, не къалыр. Чыкъмаса да уллу хата джокъду!

Боташланы Руслан.
Къарачай шахар.