Тишликни билмеген, аны ашаргъа сюймеген абадан къауумда огъай эсенг, гитчеледе сынгар сабий да чыкъмаз.
Бу арт кёзюуде базарда, ашарыкъ тюкенледе дегенча джерледе этни тишликге хазыр этиб да сатадыла. Алай болса да, аны хар бирибиз да кесибиз юйде хазырласакъ керек болур. Нек дегенде, хар адам, керекли затланы къоша, аны кесини джюреги сюйгенча хазырлайды. Кими тузун кемирек, кими пурчун-шибижисин асламыракъ этерге сюеди, кими сарысмакъ къошулса излейди, кими уа сарысмакъны чыртда унамайды, алай дегеним, хар адам аны кесини саулугъуна неда джюрегини излемине кёре этерге сюеди.
Алайды да, биринчиси, тишликни тууар, къой малланы, тауукъну, чабакъны, кийикни этлеринден этерге боллукъду. Экинчиси, тишликлени атлары талай тюрлю болгъанларын да сагъыныргъа тыйыншлыды.
Сёз ючюн, бизни халкъда ёмюрледен бери джюрюген бу къауум тишлик барды деб билебиз (бу тизимге къошаргъа да боллукъду): ёшюн тишлик, джик тишлик, къара эт тишлик, токълу тишлик, къозу тишлик, иеги тишлик, джалбауур тишлик, бюрек тишлик, уучу тишлик, таба тишлик, тауукъ тишлик, бабуш таба тишлик, тауукъ таба тишлик, джаз тауукъ тишлик, бёдене тишлик, къоян эт тишлик, къоян уча.
Бюгюн а окъуучуларыбызгъа къой этден тишликни юсюнден къысха хапарны теджейбиз.
Ёшюн тишлик. Миллетибизде бурун заманлада къурманлыкълада бу тишлик бла байламлы адет джюрюгенди. Аны юсюнден да эсигизге салайыкъ. Къойну (неда къочхарны), бир чурумгъа къанатсала, терисин сойгъандан сора, санлаб тебрерни аллы бла, ёшюнюнден бир кесек этни кесиб алыб, табада тишлик этгендиле. Сора, тамам ашарча къууурулгъанлай, аны къурманлыкъ чурумну иесине неда мал кесилген арбазны иесини джашына ана къарнаш бергенди. Бусагъатда ол адет унутулуб къалгъанды. Алайды да, башында сагъынылгъаныча, ёшюн этден бир кесек кесиб алыб, ууакъ туураб, эркин табакъда туз, пурч, шибижи атыб, бир тюб соханны да тогъай туураб къошуб, анга да бир стакан айранны къуюб (бир къауум адам лимонну сууун да къошады), къатышдырыб, басдырыб 2-3 сагъатны тутаргъа керекди. Андан сора, эт кесеклени тузлугъундан чыгъарыб, тишлеге чанчыб, къызгъан кёсеулени башындан джууукъ салыб, бирча тёгерек бура, эт толу бишерча къууурургъа керекди. Эт кесеклени араларына балдражанланы тогъай кесиб чанчыргъа да боллукъду. Тишлик тамам тыйыншлысыча болду деб ангыласанг, тишледен эт кесеклени саханнга чыгъарыб къотараса да, бир-эки соханны биягъынлай тогъай туураб, башына омакъ тизиб, аны бла тепсини джасайса. Тепсинге, тишлик саханны къатына, таба гырджын бла бирге айран суусабны салыргъа унутма. Аш татлы болсун!
Рубриканы БАТЧАЛАНЫ Фатима бардырады.




