Къарачайны фахму джулдузун джылтыратхан, халкъын багъалатхан, аны сыйын кенгнге белгили этген ашхы уланларыны бири эди Хапаланы Абдулланы джашы Сафар. Ол, акъыл, билим хазнасыны кючюн, джюрек джылыуун миллетине юлеше, тюзлюкню, кертиликни, шохлукъну байрагъын тутуб, таукел алгъа бара эди.
Хапа улу география илмуланы кандидаты, профессор эди.
Ол урунуу джолун 1983-чю джыл Къарачай-Черкес кърал университетде устаз болуб башлагъанды. Фахмусуна, билим кючюне таяна, усталыгъыны юсю бла джангы мадарланы, амалланы хайырландырыб ишлей, бу санагъатха кёб джангы зат киргизеди. Аны башламчылыгъы, терен къайгъырыуу бла 1992-чи джыл табигъат-география факультет ачылады. Сафар 1998-чи джылгъа дери аны тамадасы къуллукъну толтурады. Аны 1993-чю джыл география кафедраны профессору этедиле.
Ол, студентлеге дерсле бере, кесини лекцияларын, лаборатор, практика ишлерин мийик илму-методика дараджада бардырады. Аны тышында географиядан республикан курслада, семинарлада илму докладла окъуб тургъанды. 1971-чи джылдан СССР-ни География джамагъатыны къурамында болгъанды. 1996-чы – 2006-чы джыллада Орус география джамагъатны Къарачай-Черкесияда бёлюмюне тамадалыкъ этгенди. Хапа улу аллай бир заманнга бу санагъатха талай джангы зат киргизгенди. Кесини усталыгъына кёб джаш адамны юретгенди. Сафар 1994-чю джылдан Къарачай-Черкес кърал университетни тамалында ачылгъан аспирантурагъа кесини усталыгъы бла тамадалыкъ этеди. Ол башчылыкъ этиб эки аспирант кандидат диссертациясын джакълайды. Фахмулу, билимли, тири алимни илму ишлерини себебинден физика географияны, табигъатны хайырландырыб турууну эмда топонимиканы юсюнден илму-тинтиу лаборатория ачылады. Ол, аны тамадасы болуб, джерни юсюн, хауасын, ёсюмлюклерин, джаныуарларын, башха затларын тинтген илмугъа тири джюрюш береди.
Хапаланы Сафар, «Лавинные комплексы и их динамика на примере Тебердинского заповедника» деген темагъа кандидат диссертациясын джакълаб, география илмуланы кандидаты болгъанды. Белгили алим, ол илму ишин СССР-ни Илмула академиясыны География институтуну аспирантурасында окъугъан сагъатда этгенди. Сафар Шимал Кавказда геоморфологиядан, гляциологиядан, топонимикадан белгили, аты айтылыб тургъан алим эди. Ол, чыгъармачылыкъ ишини джулдузларын джандыра, 200-ден аслам илму, окъуу-пособие иш басмалагъанды. Аны тышында «Географические названия Карачая и Балкарии», «Карачаево-Балкарская топонимическая система и реконструкция природопользования», «Очерк природы Карачаево-Черкесии» деген дагъыда башха монографияла чыгъаргъанды. Ол къарачай, орус тилледе къурагъан «Карачаевский и Малокарачаевский район» деген топонимика картаны бусагъатда да окъууда хайырландырадыла. Аны аты Орус география джамагъатны «Отечественные географы» деген юч томлукъ академиялы илму чыгъармасына киргизилгенди. Ол «Къарачай-Черкес Республиканы баш школуну махтаулу къуллукъчусу» деген сыйлы атны джюрютгенди.Анга Къарачай шахарда эсгериу къанга салыннганды.
Хапа улу, Шимал Кавказда география илмуну ёсдюрюб, аны дараджасын кёлтюрюрге энчи юлюш къошханды. Эресей, халкъла арасы дараджалы география конгресслеге эмда симпозиумлагъа къошулуб, тау районланы географиясында орун алгъан джарсыуланы юслеринден докладла этгенлей тургъанды.
Сафар 1979-чу джыл Ставрополь китаб басмада Теберди бла Доммайгъа аталгъан «Жемчужина Большого Кавказа» деген китабын чыгъаргъанды. Аны дагъыда бизни таурухлу джуртубузну табигъатыны ёзенлерини, ауушларыны, сууларыны, тауларыны, чегетлерини, башха затларыны юсюнден хапар айтхан кёб сейир тарих чыгъармасы барды. Китабларын республикабызны школларында окъуйдула. 2015-чи джыл ауушханды, джандетли болсун.
Сафар сау джашауун халкъына, джуртуна, бютеу адамлагъа къуллукъ этиб ётдюргенди. Аны чыгъармачылыкъ къыйыны, адамлагъа къууанч келтирген таркъаймазлыкъ хазна болуб, тарихге къошулгъанды.
Лепшокъланы Хусеин.




